“Thiên đường xanh” Brazil

Brazil là quốc gia có độ đa dạng sinh học cao nhất trên thế giới, hơn hẳn so với mọi quốc gia khác. Đó cũng là một trong những lý do quốc gia này được mệnh danh là thiên đường xanh.

9/10/2025

Amazon: Lá Phổi Xanh Của Trái Đất tại Brazil

Phần lớn danh tiếng “Thiên đường xanh” của Brazil đến từ việc nước này chứa khoảng 60% diện tích rừng Amazon (Amazon Rainforest). Đây là khu rừng nhiệt đới lớn nhất và đa dạng sinh học nhất trên hành tinh. Diện tích rừng mưa Amazon là khoảng 5,5 triệu km vuông, một phần của Lưu vực Amazon rộng 7 triệu km vuông. Khu rừng nhiệt đới lớn nhất thế giới này nằm ở Nam Mỹ, trải dài trên 9 quốc gia, với phần lớn thuộc về Brazil.

Rừng Amazon

Đa dạng sinh học: Amazon là nơi sinh sống của khoảng 10% tổng số loài sinh vật được biết đến trên Trái Đất. Trong đó bao gồm hàng triệu loài côn trùng, hàng chục ngàn loài thực vật và hàng ngàn loài chim, động vật có vú, và cá. Brazil nổi tiếng với các loài động vật như báo jaguar, báo sư tử, thú ăn kiến, cá piranha, loài trăn khổng lồ anaconda… và rất nhiều các loài linh trưởng, chim và côn trùng khác chỉ có tại đất nước này.

Brazil được cho là có số lượng động vật có vú nhiều nhất trên thế giới, đứng thứ nhì về tổng số các loài lưỡng cư và bướm, thứ ba thế giới về các loài chim và thứ năm thế giới về các loại bò sát. Rừng nhiệt đới Amazon cũng là ngôi nhà của nhiều loài thực vật và động vật độc đáo tại Brazil đang cùng tồn tại.

Rừng Amazon cũng đóng vai trò là “lá phổi xanh của Trái Đất”, hấp thụ lượng lớn carbon dioxide và tạo ra oxy, có ảnh hưởng lớn đến việc điều tiết khí hậu toàn cầu.

Về thực vật, ở Brazil người ta đã phát hiện được hơn 55.000 loài, xếp thứ nhất trên thế giới và 30% trong số đó là những loài thực vật đặc hữu của Brazil.

Hệ Sinh Thái Độc Đáo Khác

Ngoài Amazon, Brazil còn sở hữu nhiều Biome (quần xã sinh vật) đặc trưng và phong phú khác, góp phần vào sự đa dạng sinh thái của mình như:

Vùng Pantanal: Là vùng đất ngập nước nhiệt đới lớn nhất thế giới. Mặc dù có diện tích nhỏ hơn Amazon, Pantanal lại có mật độ quần thể động vật hoang dã cao hơn nhiều, đặc biệt là các loài chim và báo đốm (jaguar). Vùng Pantanal cũng là một vùng đất ẩm và là “ngôi nhà” của khoảng 3500 loài thực vật phong phú khác nhau.

Pantanal đầm lầy nước ngọt lớn nhất Thế giới

Các nhà khoa học đã đặt cho Pantanal tên gọi “vùng đất của những sinh vật khổng lồ”, do có đốm Pantanal, loài mèo lớn nhất của châu Mỹ. Loài báo này có trọng lượng trung bình hơn 160kg, nặng gấp đôi một người đàn ông bình thường.

Hay trăn anaconda xanh, sinh vật được mệnh danh là loài trăn khổng lồ. Chúng thậm chí có thể đạt chiều dài lên tới 9m với trọng lượng cơ thể nặng hơn, đạt 350kg.

Hoặc chuột lang nước capybara nặng gấp 100 lần chuột lang nhà, là loài đặc hữu ở khu vực Nam Mỹ. Chúng là loài ăn sinh vật phổ biến ở vùng đất Pantanal. Khi trưởng thành, chuột lang nước capybara có thể cao 60cm, dài 1,2m, trọng lượng tối đa lên tới 100kg. Nếu sống trong môi trường tự nhiên, tuổi thọ tối đa của chúng có thể lên tới 10 năm.

Vùng Cerrado: Là xavan nhiệt đới, giàu đa dạng sinh học nhất thế giới, bao gồm một loạt các thảo nguyên và rừng cây rụng lá. Cerrado có vai trò quan trọng trong việc duy trì nguồn nước cho nhiều hệ thống sông lớn của Brazil.

Cerrado được xem là một trong những vùng xavan (trảng cỏ, đồng cỏ khô là một kiểu hệ sinh thái trảng cỏ xen cây bụi, với một số loài cây thân gỗ nhỏ thưa thớt, xen kẽ các khoảnh đất đá trống với rất nhiều khối đá trơ trụi) đa dạng vào loại bậc nhất trên thế giới.

Atlantic Forest (Rừng Đại Tây Dương): Mặc dù đã bị suy giảm đáng kể, khu rừng ven biển này vẫn là một điểm tiêu biểu về đa dạng sinh học với nhiều loài đặc hữu trên trái đất và chỉ có ở đây mà không có ở nơi khác. Khu vực Rừng Đại Tây Dương cũng là nơi tập trung rất nhiều các loài thực vật khác nhau, bao gồm các loài nhiệt đới, cận nhiệt đới và rừng ngập mặn.

Con đường xanh nhất hành tinh

Đường Rua Gonçalo de Carvalho là một con phố nổi tiếng thế giới nằm ở Porto Alegre, Rio Grande do Sul, Brazil được gọi là con đường đẹp nhất hành tinh.

Nó được xem là con đường “sinh thái” hay “đường hầm cây xanh”, con đường xanh nhất hành tinh, hay con đường đẹp nhất hành tinh.

Được mệnh danh là “Đường Hầm Cây” do có một hệ thống cây xanh dày đặc. với hệ thống cây Tipuana dài hút mắt, khoảng 500 mét này được bao phủ bởi hơn 100 cây Tipuana (Rosewood) cao vút, được trồng từ khoảng những năm 1930.

Cây xanh này tạo mái vòm tự nhiên, cây đan xen vào nhau tạo thành một “đường hầm cây xanh” khổng lồ và ngoạn mục, che kín cả con đường và những tòa nhà cao tầng hai bên.

Nó cũng được mang biệt danh là “Đường đẹp nhất thế giới”. Với vẻ đẹp tự nhiên, hoang dã và không gian xanh yên bình này đã khiến một nhà sinh vật học người Bồ Đào Nha gọi đây là “con đường đẹp nhất trên thế giới” vào năm 2008 và biệt danh này đã gắn liền với nó từ đó.

Con đường còn là biểu tượng cho sự thành công của chiến dịch vận động bảo tồn môi trường. Người dân địa phương đã tổ chức một chiến dịch mạnh mẽ vào năm 2005 để phản đối việc xây dựng một trung tâm mua sắm có nguy cơ phá hủy cây xanh trên con đường này.

Năm 2006, thị trưởng thành phố Porto Alegre đã ký một sắc lệnh công nhận Rua Gonçalo de Carvalho là di sản có giá trị “lịch sử, văn hóa và phát triển môi trường của thành phố” (ecological environmental heritage). Sắc lệnh này chính thức bảo vệ con đường khỏi các dự án xây dựng có thể gây hại.

Brazil được mệnh danh là “Thiên đường xanh” của thế giới, và danh xưng này hoàn toàn xứng đáng nhờ vào sự đa dạng sinh học phong phú và hệ sinh thái rộng lớn, độc đáo mà ít quốc gia nào sánh kịp.

Kiều Nguyễn t/h