Phát triển AI theo hướng ứng dụng thực tiễn

Trên truyền thông, ông Trương Gia Bình đã đưa ra nhận định, Việt Nam nên phát triển AI theo hướng ứng dụng thực tiễn, mang lại giá trị ngay. Đây không chỉ là quan điểm của ông Bình mà rất nhiều chuyên gia cũng có chung nhận định này.

16/6/2026

Nhận định của ông Bình, cũng như của các chuyên gia ngành về việc phát triển AI theo hướng ứng dụng thực tiễn không chỉ là một tầm nhìn chiến lược mà còn là giải pháp tối ưu cho bài toán phát triển kinh tế của Việt Nam trong giai đoạn hiện nay. Dưới đây là phân tích vì sao hướng đi này hoàn toàn phù hợp với thực tế.

Tận dụng “nguồn lực trẻ” để tạo giá trị tức thì

Việt Nam đang ở giai đoạn dân số vàng với hàng triệu thanh niên có khả năng tiếp cận công nghệ nhanh nhạy. Tuy nhiên, việc chạy đua phát triển các mô hình ngôn ngữ lớn (LLM) hay siêu máy tính tốn kém hàng tỷ USD là điều không thực tế đối với nguồn lực hiện có.

Thay vì “sáng tạo lại bánh xe”, chúng ta có thể sử dụng các nền tảng AI mã nguồn mở hàng đầu thế giới (như của Google, Meta, OpenAI) làm khung, sau đó tập trung vào việc tinh chỉnh để giải quyết các bài toán đặc thù của Việt Nam.

Đồng thời tạo giá trị ngay cho nền kinh tế đất nước lẫn các mô hình, dự án. Khi thanh niên tham gia vào việc ứng dụng AI trong nông nghiệp, y tế, giáo dục hay dịch vụ công, kết quả (năng suất tăng, chi phí giảm) sẽ hiển hiện ngay lập tức, từ đó tạo động lực kinh tế để tái đầu tư vào công nghệ sâu hơn.

Sự phù hợp với nền kinh tế thực

Việt Nam vẫn đang trong quá trình chuyển đổi số và công nghiệp hóa. AI ứng dụng là “cú hích” cần thiết để nâng cấp các ngành truyền thống như

Lĩnh vực Nông nghiệp thông minh. Có thể sử dụng AI để dự báo thời tiết, quản lý dịch bệnh hoặc tối ưu hóa chuỗi cung ứng cho các loại nông sản chủ lực (như nấm, tôm, cây ăn trái).

Lĩnh vực Quản trị vận hành, có thể áp dụng AI trong việc tự động hóa các quy trình hành chính hoặc phân tích dữ liệu thị trường cho các doanh nghiệp vừa và nhỏ.

Thách thức

Cách làm này không cần làm truyền thông rầm rộ mà cần sự hiện diện đủ lâu, mang lại lợi ích thiết thực và bền vững.

Thay vì cố gắng cạnh tranh với các ông lớn toàn cầu bằng sức mạnh tính toán, Việt Nam cạnh tranh bằng dữ liệu đặc thù. Những dữ liệu về địa chí, nông sản, và tập quán tiêu dùng của người Việt chính là “mỏ vàng” để huấn luyện AI phục vụ người Việt.

Việc phát triển AI ứng dụng cũng đặt ra yêu cầu mới cho lực lượng trẻ cần phải trau dồi như:

Có kỹ năng chuyển đổi. Họ có thể không chỉ cần biết lập trình (coding), mà quan trọng hơn là kỹ năng kết nối công nghệ với đời sống. Thanh niên cần hiểu bài toán của người nông dân, của doanh nghiệp để đưa ra giải pháp AI phù hợp nhất.

Có tư duy dữ liệu. Thực tế là AI giỏi đến đâu cũng chỉ hiệu quả nếu được nuôi dưỡng bằng dữ liệu sạch và chính xác. Sự tham gia của thanh niên trong việc thu thập và chuẩn hóa dữ liệu chính là nền móng cốt lõi cho vận hành AI hiệu quả.

Phát triển AI theo hướng ứng dụng thực tiễn là con đường “lấy ngắn nuôi dài” thông minh nhất. Nó biến AI từ một khái niệm trừu tượng, xa vời trở thành một công cụ lao động hiệu quả, giúp hàng triệu thanh niên Việt không chỉ bắt kịp xu hướng toàn cầu mà còn trực tiếp tạo ra sự thay đổi cho chính quê hương mình.

Nếu được triển khai bài bản, đây chính là “cú hích” để Việt Nam tiến nhanh hơn trên con đường chuyển đổi số bền vững, thực tế và hiệu quả hơn.

Hồng Thắm.