Doanh nghiệp sản xuất xanh
Nước Mỹ đang bước vào thời kỳ căn thăng và cơn sốt giá cả trứng gà. Cơn sốt giá này là sự kết hợp của 3 yếu tố chính, gồm nguồn cung sụt giảm, lạm phát kéo dài và trứng gà là nhiên liệu chính trong nhiều bữa ăn. Thêm vào đó dịch bệnh đã khiến ngành trứng gà đi xuống. Giờ đây người ta nâng niu những quả trứng gà như khoản lương hưu, coi chúng như một khoản “đầu tư” giống như vàng mười.
19/3/2025
Mặc dù là một mặt hàng tiêu dùng phổ biến, nhưng hiếm khi nào người ta thấy những kệ trứng trong các siêu thị tại Mỹ trống trơn như hiện tại. Một số siêu thị bán lẻ lớn phải giới hạn số lượng trứng mà khách hàng có thể mua vì không đủ nguồn cung. Một số khác hàng săn lùng và tích trữ khiến cho việc thiếu trứng càng trầm trọng và đắt giá.
Giá trứng ngày càng cao
Dữ liệu của Cục Thống kê Lao động Mỹ (BLS) ghi nhận, năm 1980, giá trứng lớn (loại A) có giá 0,88 USD/tá, không điều chỉnh theo lạm phát. Kể từ tháng 3/2016 đến tháng 2/2022, chi phí trung bình của một tá trứng giao động quanh mức dưới 2 USD. Sau thời điểm đó, giá trứng tại Mỹ bật tăng gấp đôi cho đến khi đạt mức đỉnh điểm là 4,82 USD/tá (12 quả) vào tháng 1/2023, sau đó giảm dần rồi lại bật tăng trở lại kể từ giữa năm.
Cuối năm 2024, giá trung bình cho một tá trứng gà là 4,1 USD, gần như tăng gấp đôi so với mức giá 2,04 USD vào tháng 8/2023. Đến tháng 1/2025, giá trứng tại hầu hết các thành phố ở Mỹ đạt mức cao nhất mọi thời đại là 4,95 USD/tá.
Xét về tốc độ tăng giá, chỉ số giá tiêu dùng (CPI) tháng 2 của Mỹ cho thấy giá trứng đã tăng 53% so với cùng kỳ năm ngoái. Trái ngược với quỹ đạo giá thực phẩm nói chung, chỉ tăng 2,5% trong năm qua. Nhưng thực tế, nhiều vùng xa trung tâm còn phải trả giá cao gấp đôi giá trung bình, các loại trứng hữu cơ và không nuôi nhốt thậm chí còn đắt đỏ hơn gấp nhiều lần. Người dân tại nhiều bang hiện phải chi hơn 10 USD để mua một vỉ trứng. Với các loại trứng từ gà nuôi hữu cơ hay gà nuôi thả, giá được cho là khoảng 18,99 USD (gần 500.000 đồng)/vỉ trứng.
Trứng là một loại thực phẩm thiết yếu, nên nhu cầu với mặt hàng này vẫn tăng nhiệt hàng ngày, không giảm. Các kệ trứng tại các cửa hàng tạp hoá, siêu thị, chuỗi hàng bán lẻ tại Mỹ luôn trong tình trạng chung là cháy hàng. Tất cả các biện pháp đưa ra nhằm ngăn chặn tình trạng tích trữ đều không có hiệu quả.
Trong khi đó, nguồn cung trứng thắt chặt mới là khởi nguồn của mọi vấn đề. Lý do chính khiến giá trứng tại Mỹ đắt hơn là do dịch cúm gia cầm (H5N1) bùng phát. Khi phát hiện ra virus trong một trang trại, toàn bộ đàn gia cầm sẽ bị tiêu hủy để hạn chế sự lây lan của dịch bệnh. Vì các trang trại trứng lớn có thể có hàng triệu con gà, chỉ cần một đợt bùng phát cũng có thể làm giảm nguồn cung trứng.
Năm 2022 do các đợt bùng phát H5N1, một chủng cúm gia cầm độc lực cao (HPAI) được coi là động lực chính đằng sau sự biến động kéo dài nhiều năm của giá trứng. Tính đến ngày 6/3, loại virus này đã ảnh hưởng đến khoảng 166,4 triệu con gà ở Mỹ kể từ tháng 2/2022, bao gồm 130 triệu con gà mái đẻ trứng, theo Trung tâm Kiểm soát và Phòng ngừa Dịch bệnh Mỹ. Những người nuôi gà láy trứng cũng phải đối mặt với chi phí thức ăn, nhiên liệu và nhân công cao hơn hiện nay do lạm phát.
Các biện pháp đối phó
Nhiều biện pháp được dưa ra. Nhưng giá cả vẫn biến động, đợi đến khi các nhà sản xuất có thể tái thiết đàn gia cầm và khôi phục mức sản lượng trứng như trước là con đường dài. Nhưng điều đó khó có thể thực hiện được khi virus cúm vẫn nằm ngoài tầm kiểm soát.
Trong bối cảnh dịch cúm gia cầm tiếp tục lây lan và giá trứng tăng cao, USDA đã công bố kế hoạch trị giá 1 tỷ USD để chống lại dịch cúm gia cầm và giảm giá trứng.
Theo kế hoạch, USDA sẽ chi 500 triệu USD cho các biện pháp an toàn sinh học. Khoảng 400 triệu USD sẽ được bổ sung vào các chương trình cứu trợ tài chính dành cho những người nông dân bị ảnh hưởng. 100 triệu USD sẽ được phân phối cho các công tác nghiên cứu và phát triển vắc-xin và phương pháp điều trị. Nếu cần thiết, chính phủ sẽ xem xét tạm thời nhập khẩu trứng, bổ sung cho thị trường.
Cục Quản lý Thực phẩm và Dược phẩm (FDA) đang xem xét yêu cầu thay đổi quy định đã có từ 16 năm trước về việc nuôi gà không lồng, gây ra tình trạng thiếu hụt trứng hiện nay. Hội đồng Gà quốc gia đã gửi đơn kiến nghị lên FDA và cho biết quy định này khiến mỗi năm có khoảng 400 triệu quả trứng bị bỏ qua, lãng phí.
Bộ Nông nghiệp cũng tính toán đến thời gian phục hồi đàn gia súc cần nhiều hơn vài tháng nữa mới có thể giúp các trang trại xử lý xác gia cầm, vệ sinh trang trại và khôi phục lại đàn, khi bước vào mùa hè năm nay,may ra tình trạng nóng sốt giá mới có thể hạ nhiệt dần.
Hoàng Thành t/h
