Thực hiện chỉ đạo của Chính phủ, Bộ Khoa học và Công nghệ (KH&CN) đã khẩn trương hoàn thiện các chức năng của Cổng Sáng kiến khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo.
26/12/2025
Vận hành cổng sáng kiến
Bộ KH&CN đã giao Quỹ Phát triển khoa học và công nghệ Quốc gia tổ chức, vận hành Cổng Sáng kiến. Theo đó, Bộ đã ban hành Quy chế xây dựng, quản lý, vận hành và xử lý sáng kiến trên Cổng, bảo đảm toàn bộ quy trình tiếp nhận, xử lý sáng kiến và sáng kiến đột phá theo Quyết định số 2266/QĐ-TTg ngày 14/10/2025 được thực hiện hoàn toàn trực tuyến, công khai, minh bạch.
Bộ KH&CN đã phối hợp với các bộ, cơ quan ngang bộ, cơ quan thuộc Chính phủ và Sở KH&CN các địa phương đẩy mạnh tuyên truyền, phổ biến về Cổng Sáng kiến trên các cổng, trang thông tin điện tử; đồng thời tổ chức hội thảo với các trường đại học, viện nghiên cứu nhằm giới thiệu, hướng dẫn nộp sáng kiến.
Về hỗ trợ pháp lý và kết nối hệ thống, Cổng Sáng kiến đã tích hợp quy trình bảo hộ sở hữu trí tuệ, bảo đảm kết nối, liên thông với hệ thống của Cục Sở hữu trí tuệ; tích hợp đăng nhập một lần với VNeID; đồng bộ dữ liệu với hệ thống pakn.nq57.vn của Văn phòng Trung ương Đảng; tích hợp với Hệ thống quản lý nhiệm vụ khoa học và công nghệ; đồng thời cho phép chuyển các sáng kiến có nhu cầu thương mại hóa sang Sàn giao dịch KH&CN.
Bộ KH&CN cũng đã thành lập Tổ Công tác triển khai, vận hành Cổng Sáng kiến theo Quyết định số 3406/QĐ-BKHCN ngày 30/10/2025, bảo đảm cơ chế tiếp nhận – đánh giá – chia sẻ sáng kiến thống nhất, hiệu quả trên phạm vi cả nước. Đến nay, Cổng Sáng kiến đã tiếp nhận hơn 1.000 sáng kiến các loại, trong đó có 309 sáng kiến đã được tài trợ kinh phí thông qua nhiệm vụ khoa học và công nghệ.
Sự kiện Cổng Sáng kiến Khoa học, Công nghệ và Đổi mới sáng tạo tiếp nhận hơn 1.000 sáng kiến với hơn 300 hồ sơ được cấp kinh phí là một dấu mốc quan trọng. Điểm đột phá mới ở đây không chỉ nằm ở con số mà còn ở cách thức vận hành và tiếp cận tri thức khoa học đã “sang trang mới”.
Tư duy Từ “chờ đợi” sang “chủ động tìm kiếm”
Trước đây, các nhiệm vụ khoa học thường đi theo cơ chế hành chính cứng nhắc. Nhưng với sự xuất hiện của cổng sáng kiến thì sự ra đời của một nền tảng số tập trung đã thay đổi hoan toàn cách thức tiếp cận với các sáng kiến cộng đồng.
Thay vì các nhà khoa học phải tự tìm cửa để nộp đề án, Cổng Sáng kiến đóng vai trò như một “phễu lọc” hiện đại, chủ động thu hút chất xám từ mọi tầng lớp trong xã hội cho sự phát triển chung và tìm kiếm sự đổi mới và hỗ trợ sáng kiến trong nhiều lĩnh vực.
Quy trình “Số hóa” và Minh bạch hóa
Việc quản lý hơn 1.000 sáng kiến trên một nền tảng cho thấy sự chuyển đổi số mạnh mẽ trong quản lý nhà nước về khoa học công nghệ
Rút ngắn thời gian. Do quy trình từ khâu ý tưởng đến khi nhận kinh phí được tối ưu hóa qua môi trường điện tử nên chắc chắn sẽ nhanh hơn, hiệu quả hơn.
Đồng thời dễ dàng theo dõi. Các tác giả có thể theo dõi tiến độ thẩm định hồ sơ một cách công khai ngay trên cổng sáng kiến mà không cần phải đến tận nơi với nhiều thủ tục rắc rối phiền hà.
Khơi thông nguồn lực tài chính, chấp nhận rủi ro.
Con số trên 300 sáng kiến được tài trợ cho thấy một bước tiến lớn trong việc giải ngân, ngân sách khoa học vốn vô cùng thận trọng và rất khó khăn.
Kinh phí không chỉ tập trung vào các viện nghiên cứu lớn mà đã chạm được đến các sáng kiến thiết thực từ thực tiễn, đảm bảo đúng người, đúng việc, chính xác và nắm bắt trực tiếp các gải pháp bằng cách làm việc trực tiếp với người tạo ra sáng kiến.
Thêm nữa với cổng sáng kiến lên mạng, chứng tỏ quan điểm chấp nhận rủi ro. Việc tài trợ cho lượng lớn sáng kiến cho thấy tư duy cởi mở hơn của nhà quản lý, chấp nhận đầu tư vào các ý tưởng mới từ giai đoạn sơ khai, ban đầu và chấp nhận rủi ro. Kích thích thị trường sáng kiến cá nhân sáng tạo và phát triển tốt hơn trong tương lai gần.
Thúc đẩy hệ sinh thái đổi mới sáng tạo thực chất
Sự kiện này khẳng định rằng đổi mới sáng tạo không còn là khái niệm xa vời. Cổng sáng kiến là nơi khơi mào và tạo ra một thông điệp mạnh mẽ: “Mọi ý tưởng có giá trị đều có cơ hội trở thành hiện thực”.
Điều này kích thích tinh thần khởi nghiệp và nghiên cứu trong nhóm cộng đồng trẻ và các doanh nghiệp vừa và nhỏ ở Việt Nam nhập cuộc sâu hơn và tự tin hơn trong các phát kiến mới của mình.
Con số hơn 300 sáng kiến được tài trợ kinh phí thực chất là một “minh chứng sống” cho thấy Việt Nam đang chuyển mình từ khẩu hiệu sang hành động quyết liệt, không chỉ la khẩu hiệu mà hành động thực tế. Không còn đặc quyền cho các viện nghiên cứu lớn. Mọi cá nhân, doanh nghiệp nhỏ hay sinh viên đều có thể nộp sáng kiến trực tuyến.
Thay vì chỉ chi tiền cho những dự án “chắc thắng” hoặc đã hoàn thành, việc cấp kinh phí sớm thông qua các nhiệm vụ khoa học và công nghệ giúp các sáng kiến có nguồn lực để thử nghiệm, thất bại và cải tiến. Đây là một tư duy rất cởi mở đang thổi làn gió mới vào cộng đồng sáng tạo, sáng kiến Việt Nam.
Hoàng Thanh
Doanh nghiệp sản xuất xanh