Thanh Hóa chú trọng ứng dụng KH&CN vào phát triển nông nghiệp

Xác định ứng dụng khoa học và công nghệ (KH&CN) là nền tảng quan trọng giúp phát triển nông nghiệp bền vững. Những năm qua, tỉnh Thanh Hóa luôn chú trọng thu hút đầu tư nghiên cứu, chọn lọc giống cây trồng, vật nuôi có chất lượng cao, ứng dụng KH&CN vào sản xuất nhằm tăng giá trị, chất lượng nông sản.

27/2/2025

HTX dịch vụ cơ giới hóa nông nghiệp Đông Tiến ứng dụng CNC vào sản xuất khoảng 1.000m2 lan Hồ Điệp.

Thu hút nghiên cứu chọn tạo giống cây trồng, vật nuôi chất lượng cao

Xuất phát từ nhu cầu thị trường, thông qua các chương trình, đề án, dự án, đã có nhiều đơn vị, doanh nghiệp của tỉnh tham gia nghiên cứu, chọn tạo, sản xuất hoặc nhập nội các loại giống cây trồng phục vụ sản xuất. Hầu hết là những giống có ưu thế đã được áp dụng trên diện rộng, góp phần tăng năng suất, chất lượng, giá trị và sức cạnh tranh cho ngành nông nghiệp.

Giai đoạn từ 2019 đến nay, Viện Nông nghiệp Thanh Hóa đã nghiên cứu, ứng dụng và xây dựng 16 quy trình công nghệ thuộc các lĩnh vực trồng trọt (3 lĩnh vực), lâm nghiệp (2 lĩnh vực), chăn nuôi (3 công nghệ), thủy sản (2 công nghệ) và công nghệ sinh học (6 công nghệ). Ngoài ra, viện đã tiếp nhận và làm chủ 4 quy trình công nghệ mới từ bên ngoài như: Công nghệ nhân nhanh Invitro Lan Kim Tuyến; công nghệ sản xuất chế phẩm Compost Maken xử lý chất thải nông nghiệp thành phân bón hữu cơ vi sinh; công nghệ sản xuất giống keo lai mô bằng phương pháp nuôi cấy mô tế bào; công nghệ sản xuất chế phẩm Biogreen xử lý đất ô nhiễm thuốc bảo vệ thực vật.

Thông qua việc ứng dụng các công nghệ hiện có, Viện Nông nghiệp đã nghiên cứu, chọn tạo được 3 giống lúa mới (Sao Vàng, Việt Thanh 30, VNN10), trong đó Sao Vàng là giống lúa thuần chất lượng đã được Cục Trồng trọt công nhận lưu hành cho vùng trung du miền núi phía Bắc; 3 giống cà chua mới (cà chua quả to VNN10, cà chua đen VNN16, cà chua bi VNN39); thực hiện điều tra, đánh giá, chọn lọc được 183 cây trội, lấy giống lâm nghiệp gồm các loại cây lâm nghiệp chủ lực gỗ lớn và các loài bản địa, quý hiếm có giá trị khoa học và kinh tế.

Viện trưởng Viện Nông nghiệp Thanh Hóa Nguyễn Đình Hải cho rằng: “Tỉnh Thanh Hóa cần dành nguồn lực đáng kể cho các dự án nghiên cứu khoa học về giống cây trồng, vật nuôi mới, dự án về bảo tồn các giống cây, con bản địa; đồng thời hợp tác với các viện nghiên cứu, trường đại học để chuyển giao công nghệ. Đặc biệt, việc liên kết với các doanh nghiệp để thúc đẩy quá trình thương mại hóa các kết quả nghiên cứu cũng cần được chú trọng. Bên cạnh đó, cần xây dựng các mô hình nông nghiệp thông minh, phát triển các trang trại sử dụng công nghệ tự động hóa, robot và trí tuệ nhân tạo trong quy trình sản xuất, giúp giảm thiểu lao động thủ công, nâng cao hiệu quả và đảm bảo tính bền vững của quá trình sản xuất nông nghiệp”.

“Ứng dụng công nghệ tiên tiến trong chọn tạo giống đã giúp tạo ra các giống cây trồng và vật nuôi có năng suất cao, chất lượng vượt trội, khả năng chống chịu tốt với điều kiện thời tiết bất lợi và bệnh tật… Vì vậy, việc ứng dụng KH&CN trong nghiên cứu, chọn tạo giống cây trồng và vật nuôi sẽ là nền tảng quan trọng giúp Thanh Hóa phát triển nông nghiệp bền vững, hiện đại và đáp ứng yêu cầu của thị trường quốc tế trong giai đoạn 2025-2030” – ông Hải cũng khẳng định.

Vườn nho hạ đen theo tiêu chuẩn hữu cơ tại huyện Triệu Sơn (Thanh Hóa) cho thu nhập cao.

Là một trong những doanh nghiệp hàng đầu về sản xuất giống nông nghiệp trên địa bàn tỉnh, Công ty CP Giống cây trồng Thanh Hóa luôn tiên phong trong các hoạt động nghiên cứu, phát triển, ứng dụng KH&CN để cho ra thị trường nhiều giống cây trồng mới, cho năng suất, chất lượng cao, được Bộ Nông nghiệp và Môi trường công nhận là giống quốc gia, được lưu hành thương mại hóa. Theo đó, công ty tích cực học hỏi, tiếp cận, hợp tác với các nhà khoa học của các đơn vị nghiên cứu hàng đầu trong lĩnh vực giống mới, ứng dụng công nghệ sinh học phân tử chọn tạo ra những giống lúa mới có năng suất cao, chất lượng tốt, chống chịu và thích ứng với biến đổi khí hậu. Tiêu biểu như giống lúa thuần Lam Sơn 8 và giống lúa thuần Thanh Hương với ưu điểm thời gian sinh trưởng ngắn, khả năng chống chịu tốt đối với sâu bệnh và điều kiện ngoại cảnh bất thuận, có khả năng thích ứng rộng, phù hợp với nhiều vùng sinh thái từ các tỉnh phía Bắc, các tỉnh miền Trung và duyên hải Nam Trung bộ, đem lại hiệu quả kinh tế cao. Hằng năm, công ty cung cấp cho thị trường khoảng 100 tấn lúa giống Thanh Hương. Hiện, các giống lúa này đã được Bộ Nông nghiệp và Môi trường công nhận chính thức là giống cây trồng mới, được lưu hành tại các tỉnh phía Bắc…

Bên cạnh đó, công ty cũng thực hiện đăng ký bảo hộ quyền sở hữu trí tuệ đối với sản phẩm KH&CN và được Cục Trồng trọt cấp bằng bảo hộ giống cây trồng mới cho giống lúa Lam Sơn 8, giống lúa DT80, giống lúa Thuần Việt 1, giống lúa Thanh Hương… Kết quả cho thấy các giống lúa do công ty tự nghiên cứu chọn tạo cũng như các giống lúa được tiếp nhận từ các đơn vị nói trên đều là những giống có thời gian sinh trưởng ngắn, năng suất cao, chất lượng tốt, có khả năng thích ứng rộng, phù hợp với nhiều vùng sinh thái.

Theo thống kê của ngành nông nghiệp, tỉnh Thanh Hóa có hơn 200 đơn vị tham gia sản xuất, kinh doanh giống cây trồng và khoảng 20 đơn vị ngoài tỉnh hoạt động sản xuất, kinh doanh trên địa bàn. Bình quân hằng năm, các huyện, thị xã, thành phố trên địa bàn tỉnh có nhu cầu khoảng 11.000 tấn giống lúa, 1.000 tấn giống ngô, 2.000 tấn giống lạc, 300 tấn giống đậu tương… chất lượng cao.

Thu hút đầu tư phát triển nông nghiệp công nghệ cao

Những năm qua, việc chuyển đổi cơ cấu cây trồng gắn với ứng dụng công nghệ cao đã được nông dân các địa phương trên địa bàn tỉnh Thanh Hoá tích cực thực hiện. Từ đó tạo ra những sản phẩm nông nghiệp sạch, chất lượng cao, gắn với liên kết sản xuất. Đây được xem là xu hướng tất yếu, giúp sản xuất nông nghiệp phát triển vượt bậc, qua đó làm thay đổi bức tranh nông nghiệp tỉnh Thanh Hóa.

Để việc chuyển đổi cơ cấu cây trồng gắn với phát triển nông nghiệp công nghệ cao đạt hiệu quả, thời gian qua ngành nông nghiệp và các địa phương trên địa bàn tỉnh đã và đang tích cực lựa chọn giống cây trồng mới phù hợp với điều kiện thổ nhưỡng của địa phương; chú trọng hình thành vùng sản xuất tập trung, quy mô lớn, gắn với nhu cầu của thị trường như dưa vàng, dưa chuột baby, măng tây xanh, cà chua… Bên cạnh đó, khuyến khích người dân xây dựng các mô hình nông nghiệp công nghệ cao, mạnh dạn đầu tư nhà màng, nhà lưới với hệ thống tưới tiêu hiện đại gắn với chế biến, bảo quản…

Đồng thời, ngành nông nghiệp cũng tăng cường chuyển giao ứng dụng khoa học – kỹ thuật và khuyến nông; cơ giới hóa, đưa các quy trình tiên tiến vào sản xuất, chế biến; thúc đẩy việc áp dụng tiêu chuẩn VietGAP, GlobalGAP trong sản xuất nông nghiệp. Mặt khác, khuyến khích và tạo điều kiện thuận lợi cho doanh nghiệp, HTX thực hiện các mô hình liên kết theo chuỗi, ứng dụng nông nghiệp công nghệ cao nhằm nâng cao hiệu quả sản xuất, tăng năng suất, chất lượng và khả năng cạnh tranh sản phẩm. Đến nay, toàn tỉnh đã có hơn 1.000 ha sản xuất theo hướng nông nghiệp công nghệ cao với thu nhập bình quân đạt 500 triệu đồng/ha/năm.

Trang trại cây ăn quả ứng dụng hệ thống tưới tự động của Công ty TNHH Thương mại và Xây dựng Thủy Ngọc (Thạch Thành – Thanh Hóa).

Thạch Thành là địa phương đầu tiên được UBND tỉnh Thanh Hóa phê duyệt Đề án “Thực hiện thí điểm việc chuyển đổi cơ cấu cây trồng, gắn với tích tụ, tập trung đất đai, chuyển đổi số để sản xuất nông nghiệp CNC trên địa bàn huyện Thạch Thành đến năm 2030”. Theo đó, đến năm 2030, toàn huyện chuyển đổi cơ cấu cây trồng, tích tụ tập trung đất đai hình thành các vùng sản xuất nông nghiệp tập trung, quy mô lớn, ứng dụng CNC với tổng diện tích 2.825ha. Trong đó, vùng cây ăn quả tập trung 2.325ha; vùng rau, quả 500ha. Toàn huyện có 50% diện tích sản xuất tập trung được ứng dụng CNC, xây dựng 12 chuỗi sản xuất, chế biến, tiêu thụ cây ăn quả, rau củ các loại…

Đến nay, huyện Thạch Thành đã thu hút được 7 doanh nghiệp đầu tư trồng cây ăn quả áp dụng CNC vào sản xuất với tổng diện tích 172ha tại các xã Thạch Quảng, Thành Công, Thành Minh, Thành Tâm, Thành Tân, Thạch Cẩm và thị trấn Vân Du… Trong đó, có 122ha áp dụng tiêu chuẩn VietGAP, 50ha áp dụng tiêu chuẩn toàn cầu GlobalGAP. Nhiều doanh nghiệp sản xuất cây ăn quả cho giá trị kinh tế cao trên 1ha canh tác, như: Cam, bưởi cho giá trị từ 200 – 300 triệu đồng, ổi lê Đài Loan 200 triệu đồng, mít Thái từ 150 – 200 triệu đồng…

Ông Nguyễn Văn Chung, Giám đốc Công ty TNHH Thương mại và Xây dựng Thủy Ngọc (Thạch Thành) cho biết, được sự quan tâm của chính quyền địa phương, công ty đã tích tụ tập trung đất đai được 83ha đất trồng cây ăn quả. Đến nay, công ty đã trồng tập trung được 12.000 cây cam Xã Đoài, 20.000 cây cam Canh, gần 4.000 cây bưởi da xanh đang cho quả năm thứ 4. Phần lớn diện tích trồng cây ăn quả được công ty đầu tư áp dụng CNC vào sản xuất, như: công nghệ tưới tiết kiệm của Israel, hệ thống tưới pest, sử dụng phân bón thông minh, phân hữu cơ sinh học trên các loại cây ăn quả… Với sự tiên phong đầu tư ứng dụng CNC vào sản xuất, công ty được cấp chứng nhận đạt tiêu chuẩn GlobalGAP với sản phẩm cam và bưởi và là đơn vị đầu tiên của tỉnh đạt tiêu chuẩn này.

Ông Trần Bá Sơn, Phó Chủ tịch UBND huyện Thạch Thành cho biết, căn cứ đề án được UBND tỉnh phê duyệt, huyện tập trung phát triển 2 loại cây trồng chủ lực là cây ăn quả và cây rau, quả theo hướng sản xuất nông nghiệp tập trung, quy mô lớn, ứng dụng CNC. Cùng với đó, huyện thực hiện các chính sách nhằm khuyến khích các cá nhân, tập thể, doanh nghiệp thực hiện tích tụ, tập trung đất đai đầu tư phát triển nông nghiệp quy mô lớn, CNC gắn với chuyển đổi số nông nghiệp.

Đồng thời, tạo cơ chế thông thoáng thu hút các doanh nghiệp đầu tư vào lĩnh vực nông nghiệp, góp phần thúc đẩy có hiệu quả việc áp dụng CNC vào sản xuất và chuyển đổi số trên địa bàn huyện. Trong đó, khuyến khích các doanh nghiệp, HTX đầu tư phát triển sản xuất, hình thành các vùng chuyên canh và sử dụng quy trình canh tác theo hướng hữu cơ, VietGAP, IPM, ICM… ứng dụng công nghệ trong quản lý, giám sát dịch bệnh để nâng cao năng suất, bảo đảm ổn định sản lượng lương thực, tạo ra sản phẩm chất lượng, an toàn.

Ngoài ra, huyện tích cực lồng ghép các nguồn vốn đầu tư phát triển cơ sở hạ tầng, tạo điều kiện thuận lợi để các doanh nghiệp, các nhà đầu tư có đủ năng lực tham gia phát triển sản xuất, xây dựng mô hình kinh doanh mới dựa trên công nghệ số và tham gia hoạt động trong lĩnh vực công nghệ thông tin trên địa bàn.

Nguồn:Báo Thanh Hóa, Đài PPTT Thanh Hóa/KTNT

Xem thêm

Xuất khẩu tôm Việt Nam tăng mạnh

Xuất khẩu tôm Việt Nam trong tháng 10 đạt 498 triệu USD, tăng 26% so …