Doanh nghiệp sản xuất xanh
Trái thanh trà có hai loại, thanh trà ngọt và thanh trà chua. Trướcđây cây đã được trồng rải rác ở nhiều nơi, chủ yếu trong vườn nhà, chưa có ai thương mại hóa thành công. Nhưng loại trái cây này được ông Năm Cập, một nông dân thuần hóa thành công, đưa vào sản xuất chuyên canh lớn. Mở đầu cho thời kỳ trồng thanh trà ngọt chuyên canh trên đất Vĩnh Long.
23/2/2025
Ông Năm Cập,người sáng lập HTX Thanh trà ngọt trên đất Đông Thành, Vĩnh Long
Nhiều năm kiên trì
Người ta gọi thanh trà ông Năm Cập là nhằm chỉ trái thanh trà đầu dòng do chính ông Năm Cập, người trực tiếp nhân giống, tái tạo chọn lọc, đưa giống cây vào đồng ruộng. Ông là người nghiên cứu nhiều năm giống thanh trà ngọt, đưa vào sản xuất đại trà. Ban đầu ông dùng toàn bộ diện tích của gia đình, gồm 03 hecta vào sản xuất bắt đầu từ 15 năm trước.
Đến nay, vườn thanh trà của ông đã được Sở Khoa học và Công nghệ của tỉnh cấp chứng nhận là vườn cây đầu dòng. Trái thanh trà ngọt của HTX do ông thành lập cũng đã nhận được OCOP 04 sao. Ông cũng là người bước đầu đã và đang tham gia thương mại hóa thành công trái thanh trà ra một số tỉnh thành, đặc biệt là các thành phố lớn như TP HCM, Đồng Nai, Bình Dương.
Ông đã dành thời gian mười mấy năm trồng thanh trà. Trong đó có 08 năm dồn toàn bộ tâm huyết vào nghiên cứu, nhân giống, tái tạo và chọn lọc, phát triển cây thanh trà nọt. Đồng thời từng bước mở rộng ở vườn nhà. Ông đã dồn nhiều năng lượng, tâm huyết và công sức cho trái thanh trà ngọt được ăn sâu, bén rễ bền chặt trên đất Đông Thành, Vĩnh Long. Hiện nay, do sức ảnh hưởng của ông khiến cho trái thanh trà ngọt đang dần được mở rộng.
Nhiều nơi khác gần địa phương cũng đang tranh thủ, tận dụng sức ảnh hưởng của trái thanh trà ông Năm Cập tại Đông Thành, Vĩnh Long đang lên, tham gia thị trường cây giống. Nhưng trên thực tế, ông mới là người đã bỏ ra nhiều thời gian, công sức và tâm huyết để nhân giống loại cây này.
Nhưng HTX thanh trà ngọt Vĩnh Long và ông Năm Cập mới là người hiểu rõ nhất đặc tính, cách trồng, chăm sóc, phát triển vườn trồng loại cây này. Bản thân ông đã bỏ ra nhiều công sức để làm việc trực tiếp trên vườn thanh trà ngọt đầu dòng của gia đình nhiều năm qua. Đặc biệt ông còn hiểu biết làm sao đậu trái tốt, trong thời kỳ chăm sóc cây ra bông. Trong ông chính là một “bể kiến thức lớn” về trái cây thanh trà ngọt nhiều năm qua trên đất Vĩnh Long. Việc tư vấn của ông sẽ trở nên có giá trị hơn rất nhiều.
Vườn thanh trà của ông Năm được Sở Khoa học và Công nghệ tỉnh cấp chứng nhận là vườn cây đầu dòng.
Vài nét về Người sáng lập HTX thanh trà ngọt
Ông Năm Cập có tên đầy đủ là Huỳnh Văn Cập. Ông Huỳnh Văn Cập năm nay 62 tuổi, ngụ ở ấp Đông Hòa 2, xã Đông Thành, thị xã Bình Minh, tỉnh Vĩnh Long. Ông đã trồng thanh trà ngọt cho ra trái nghịch vụ và đã được vinh dự xướng tên trong cuộc bình chọn là Nông dân Việt Nam xuất sắc 2024.
Ông vốn là một kế toán viên đã nghỉ hưu và tham gia chuyên canh cây thanh trà ngọt ở địa phương. Đam mê, nhiệt huyết và tập trung vào trồng cây thanh trà ngọt và ông đã và đang mở ra “những cánh cửa mới” cho cây thanh trà ngọt lan rộng. Những cố gắng từng bước nhỏ của ông Năm Cặp khiến cây thanh trà đang được nhìn nhận đúng vị trí của nó tại địa phương.
Theo tìm hiểu thì thanh trà có mặt trên đất Vĩnh Long từ 100 năm qua, được người địa phương đem về từ vùng biên giới gần Kiên Giang. Thời tiết, khí hậu và thổ nhưỡng phù hợp đã khiến trái thanh trà Vĩnh Long có cơ hội ăn sâu, bén rễ bền chắc trong vườn nhà của nhiều gia đình ở địa phương. Nhưng trái thanh trà lúc đó thường là thanh trà chua, khách hàng không thích lắm.
Trong quá trình canh tác, một số cây đột biến giống thành thanh trà ngọt và ông Năm Cập nảy ra ý định là tìm cách nhân giống loại thanh trà ngọt này ra khắp vườn nhà. Quá trình đó kéo dài nhiều năm qua. Đồng thời ông cũng tìm cách nâng cao năng suất trái cây thanh trà ngọt cho ra trái nhiều hơn. Hiện trái thanh trà ngọt này được nhiều khách hàng yêu thích, tìm mua. Thúc đẩy thương lái ở các tỉnh thành đặt mối lấy hàng, đặc biệt là TP Hồ Chí Minh.
Những thúc đẩy thị trường từ vườn cây thanh trà ngọt trên đất Đông Thành, Vĩnh Long của ông Năm Cập đã đạt kết quả tốt, nhiều người biết đến. Đồng thời kết nối được với những người yêu cây cối, thích trồng trọt, có động tác bảo tồn cây giống quí. Việc tham gia thị trường cây giống thanh trà ngọt cũng đang dần sôi động, kích thích chuỗi giá trị trái thanh trà ngọt phát triển sâu rộng hơn.
Hiện nay trái thanh trà ngọt Đông Thành đã bắt đầu có kết quả tốt. HTX do ông sáng lập đã thu hút 11 thành viên tham gia. Hiện ông Cập có 5 hecta trồng cây thanh trà ngọt. Thêm 15 hecta khác của hợp tác xã. Đưa tổng diện tích của HTX lên tới 20 hecta cây thanh trà ngọt. Ngoài diện tích trên, ngành chức năng địa phương còn hỗ trợ nông dân xã Đông Thành trồng thêm 10 hecta nữa. Tổng diện tích thanh trà ngọt của địa phương đang có là 30 hecta. Dự kiến những năm tới trái thanh trà ngọt sẽ còn lan rộng tại Vĩnh Long, không chỉ tại Đông Thành.
Trên thực tế, hiện nay, thị trường giống có nhiều giống thanh trà ngọt khác nhau. Nhưng không phải giống nào cũng đảm bảo chất lượng và mang lại hiệu quả kinh tế cao cho người trồng. Việc mở rộng vườn trồng, càng cần có người có kiến thức thực tế, có thời gian làm việc trực tiếp lâu năm với cây thanh trà ngọt và người đó không ai khác chính là ông Năm Cập.
Ông còn có phương cách chăm tóc, tạo giống, làm cho trái thanh trà ngọt ra nghịch vụ, khiến cho giá trị trái cây gia tăng cao. Cây thanh trà từ chỗ 1 năm/2 vụ. Nay qua bàn tay của ông đã nâng lên thành 4 vụ/năm. Năng cao năng suất trái cây, đặc biệt cho ra nghịch vụ, có giá trị cao hơn. Đây là sức sáng tạo và tận tâm của một người làm vườn và ông đã được tưởng thưởng đúng với công sức mà mình đã bỏ ra nhiều năm qua. Trái thanh trà ngọt hiện nay đã và đang bán với giá từ 160 ngàn đồng/kí, cây giống thì 320 ngàn đồng/cây (năm 2024).
Trái thanh trà ngọt do HTX thanh trà ngọt Vĩnh Long trồng thuận theo tự nhiên, không có thuốc bảo vệ thực vật. Trái cây được kết trái tự nhiên, chăm sóc bằng các phương pháp tự nhiên, tưới nước sạch bình thường, không cần đến các loại thuốc bảo vệ thực vật. Do vậy trái thanh trà ngọt được canh tác, thu hoạch và bán ra thị trường tại HTX là trái cây sạch, xanh, thân thiện với môi trường.
Đặc biệt trái thanh trà do HTX sản xuất có vị ngọt thơm, cơm dày, hạt nhỏ và ít xơ, hoàn toàn có thể thay thế cho trái thanh trà ngọt đang nhập khẩu từ nước ngoài và bán tại thị trường Việt Nam.
Về độ ngọt, thanh trà ngọt ông Năm Cập có độ ngọt hoàn hảo, đạt 90% độ ngọt và 10% còn lại là có độ chua. Trái thanh trà ngọt của HTX có độ chua nhè nhẹ, phù hợp với vị giác và cách thưởng thức của người Việt hơn. Vì thế trái thanh trà ngọt của HTX đã và đang rất hút hàng và được nhiều khách hàng, thương lái tới tìm mua.
Tháng chạp là tháng rộ trái cây thanh trà ngọt cho vụ đầu năm. Và để thu hoạch nhiều lần trong năm, ông phân vườn thành nhiều giai đoạn, tiện cho việc chăm sóc, cho ra trái nhiều lần trong năm. Đồng thời cho cây ra trái trước có thời gian dưỡng và cây ra sau thu hoạch gối đầu vụ. Nên lúc nào vườn của ông cũng có trái bán trong năm.
Với thời gian, kiến thức, kinh nghiệm làm việc thực tế và sự tân tụy của mình, ông Năm đã đưa loại trái cây đặc sản mới bén rễ sâu rộng trên đất Vĩnh Long. Ông thực sự là tấm gương của một người làm vườn sáng tạo, tận tụy. Một người năng động, nhiệt huyết và có óc sáng kiến, giàu sức sáng tạo, năng động.
Đặc biệt, theo thông báo mới nhất của HTX là, đơn vị sẽ mở vườn cho khách tới tham quan trực tiếp vườn cây, mua sản phẩm. Bước thử nghiệm này có thể tạo nên điểm du lịch nông nghiệp mới trên đất Vĩnh Long trong thời gian tới. Với nguồn lực, sức mạnh về kinh nghiệm nhiều năm, người sáng lập thương hiệu thanh trà ngọt của Vĩnh Long đang từng bước tạo ra sự phát triển ổn định và bền vững hơn trong thời gian tới.
Nguyên Minh.
