“Dòng điện xuyên biên giới” và vị thế mới của kinh tế tư nhân.

Dự án Savan 1 là một trong những cột mốc rực rỡ nhất của ngành năng lượng Việt Nam ngay trong những ngày đầu năm 2026. Việc nhà máy này chính thức vận hành thương mại vào ngày 26/12/2025 đã tạo ra một làn sóng truyền thông mạnh mẽ về khái niệm “Dòng điện xuyên biên giới” và vị thế mới của kinh tế tư nhân.

15/1/2025

T&T Group lựa chọn phương án chủ động đầu tư tuyến đường dây riêng cho dự án, chấp nhận chi phí cao hơn để bảo đảm tiến độ tổng thể.

Những điểm chính của dự án Savan 1. 

Vị trí: Huyện Phin, tỉnh Savannakhet, Lào. Chủ đầu tư: Tập đoàn T&T Group (thông qua Công ty TNHH MTV Điện gió Savan 1).

Quy mô: Tổng công suất lắp đặt lên tới 495 MW. Với tổng vốn đầu tư: Khoảng 768 triệu USD.

Hạ tầng then chốt: Dự án bao gồm một tuyến đường dây truyền tải 220 kV dài hơn 50 km kết nối trực tiếp từ nhà máy tại Lào về cột chờ phía biên giới Việt Nam để hòa vào lưới điện quốc gia.

Thời hạn vận hành là hợp đồng nhượng quyền, có thời hạn 25 năm.

Đây đang được gọi là “Dòng điện xuyên biên giới”. Khái niệm này không chỉ đơn thuần là việc mua bán điện, mà nó mang ý nghĩa chiến lược nhằm.

Đảm bảo an ninh năng lượng quốc gia. Bổ sung nguồn điện sạch (điện gió) kịp thời cho miền Bắc Việt Nam, đặc biệt là trong các mùa cao điểm thiếu điện.

Hiện thực hóa Hiệp định Chính phủ. Do đây là dự án cụ thể hóa cam kết giữa hai Chính phủ Việt Nam và Lào trong việc tăng cường trao đổi năng lượng (mục tiêu nhập khẩu ít nhất 5.000 MW điện từ Lào về Việt Nam đến năm 2030).

Đồng thời chuyển dịch năng lượng xanh cho nền kinh tế. Góp phần vào cam kết Net Zero bằng cách tận dụng tiềm năng năng lượng tái tạo dồi dào của nước láng giềng cho phát triển chung của kinh tế Việt Nam. Đa dạng hóa nguồn cung điện năng, phục vụ cho sản xuất phát triển.

Vận hành

Tập đoàn T&T Group thành lập pháp nhân tại Lào (Công ty TNHH MTV Điện gió Savan 1) để trực tiếp ký hợp đồng nhượng quyền với Chính phủ Lào.

Đơn vị này đã thuê liên danh nhà thầu (IPC E&C và GEDI) để xây dựng nhà máy trên vùng núi cao của tỉnh Savannakhet.

Đưa thiết bị vận hành sang lắp đặt sau đó truyền tải về Việt Nam.

Các tuabin gió khổng lồ được vận chuyển từ các cảng quốc tế về cảng Hòn La (Quảng Bình, Việt Nam), sau đó chở bằng xe siêu trường siêu trọng xuyên qua biên giới sang Lào để lắp đặt.

T&T Group đã tự bỏ vốn xây dựng một “trục xương sống” truyền tải riêng với đường dây 220kV: Dài hơn 52 km chạy xuyên qua rừng núi nước bạn Lào.

Đường dây này chạy từ trạm biến áp của nhà máy tại Lào, xuyên qua biên giới và đấu nối trực tiếp vào cột điện đầu tiên trên lãnh thổ Việt Nam tại khu vực Lao Bảo (Quảng Trị).

Sau đó kết nối về lưới quốc gia. Điện được hòa vào hệ thống điện của Việt Nam và bán trực tiếp cho EVN theo hợp đồng mua bán điện đã ký kết.

Chính phủ Việt Nam có chủ trương khuyến khích nhập khẩu điện từ Lào để giải quyết cơn khát điện miền Bắc. Doanh nghiệp Việt sang đó làm chủ đầu tư sẽ hưởng được lợi thế về giá thành và quỹ đất rộng.

Thay vì đi mua điện của doanh nghiệp nước ngoài, việc doanh nghiệp Việt đứng tên chủ sở hữu tại nước bạn giúp chúng ta chủ động hoàn toàn về kỹ thuật và dòng tiền. Đồng thời đảm bảo an ninh năng lượng một cách hoàn toàn chủ động.

Khẳng đinh tầm vóc của kinh tế tư nhân. 

Với dự án Savan 1, T&T đang được giới chuyên gia đánh giá là một “ví dụ điển hình” cho thấy sự trưởng thành của khối tư nhân Việt Nam đang tham gia vận hành, đóng góp cho nền kinh tế nước nhà.

Doanh nghiệp đã san sẻ gánh nặng hạ tầng cùng với nhà nước. Thay vì chỉ trông chờ vào đầu tư công, tập đoàn tư nhân này đã tự huy động vốn, tự triển khai từ nguồn phát đến đường dây truyền tải xuyên quốc gia. Điều này giúp giảm áp lực cho ngân sách nhà nước.

Dự án cũng có điểm sáng đó là, năng lực thực thi thần tốc, ảo diệu.

Savan 1 được triển khai trong thời gian ngắn với khối lượng kỹ thuật cực khó (địa hình rừng núi, thủ tục pháp lý đa quốc gia). Việc đạt COD cuối năm 2025 chứng minh kinh tế tư nhân có khả năng xử lý các dự án tầm cỡ khu vực, với thời gian nhanh, linh hoạt thế nào.

Khẳng định vị thế doanh nghiệp Việt trong nền kinh tế chung giữa hai nước.

T&T Group là doanh nghiệp tư nhân đầu tiên của Việt Nam thực hiện dự án điện gió quy mô lớn như vậy tại Lào, mở ra một “không gian mới” cho các doanh nghiệp khác cũng tự tin tiến ra thị trường năng lượng quốc tế.

Như vậy, Savan 1 không chỉ là một nhà máy điện; nó còn là biểu tượng cho sự kết nối hạ tầng giữa hai nền kinh tế và là lời khẳng định rằng kinh tế tư nhân hiện nay đủ sức gánh vác những nhiệm vụ lớn hơn, mang tầm chiến lược quốc gia.

Thành Nguyễn