Chủ tịch Nguyễn Văn Thiền – Một đời gắn bó với ngành nước

Đứng đầu một đơn vị hàng đầu ngành nước, ông Nguyễn Văn Thiền hiện là chủ tịch HĐQT Công ty Cổ phần – Tổng Công ty Nước – Môi trường Bình Dương (HOSE: BWE), tên thương mại là Biwase. Ông đã gắn bó với Biwase hơn 30 năm qua. Ông là người chứng kiến những bước đi đầy khó khăn của Biwase và cũng là người đứng ở giữa trung tâm của hành trình đổi mới và dẫn dắt công cuộc kiến tạo và phát triển như hôm nay.

18/8/2025

Nỗ lực của Biwase và người đứng đầu doanh nghiệp

Biwase hôm nay không đơn thuần là các con số đẹp trong các bản báo cáo ngành, đó còn là dấu ấn của tầm vóc mới, phong cách mới. Ở đó có niềm tự hào của một thế hệ cũ dày dặn kinh nghiệm đi cùng với một thế hệ mới năng động. Trong đó, thế hệ cũ dày công tạo dựng để lại di sản và nền móng; thế hệ tiếp nối, nỗ lực phát triển.

Biwase là doanh nghiệp có bề dày hoạt động 50 năm trong ngành, với 03 lĩnh vực chính: Sản xuất, kinh doanh nước sạch; Xử lý rác; Thu gom xử lý nước thải. Hiện Biwase đang quản lý vận hành 09 nhà máy cấp nước với hệ thống phân phối nước tổng cộng 6,969 km; 01 khu liên hợp xử lý rác 100 ha, 04 nhà máy xử lý nước thải.
Ngoài ra, Biwase tham gia quản lý vận hành trên 17 nhà máy nước tại các tỉnh, thành phố như: TP. Hồ Chí Minh, Đồng Nai mới (gồm Bình phước, Đồng Nai), Long An, Cần Thơ, Vĩnh Long, Quảng Bình…. Biwase cũng tiếp tục mở rộng đầu tư thêm hoặc nâng công suất các nhà máy cấp nước khi nhu cầu người dùng tăng lên, mở rộng xử lý rác thải; phát triển công nghệ xanh, tuần hoàn. Biwase cũng có 10 công ty con, với khoản đầu tư tài chính lên tới 5.134,33 tỷ đồng.

Biwase còn đang hoạt động trong các lĩnh vực đa dạng khác như: Kinh doanh nước đóng bình; Sản xuất phân bón, Vật liệu xây dựng tái sinh từ tái chế rác; Các hoạt động xây lắp điện; Công viên nghĩa trang; Năng lượng tái tạo; Đầu tư tài chính. Nhưng nước sạch vẫn là ngành kinh doanh chính, chiếm gần như toàn bộ không gian hoạt động của Biwase.

Biwase cũng có chiến lược dài hơi, rõ ràng và rất tập trung. Trong đó tích cực mở rộng phạm vi hoạt động, năng lực bằng cách nâng công suất các nhà máy cũ; Đầu tư nhà máy mới; Mở rộng thị trường với ngành nghề cốt lõi. Bằng các chiến lược đầu tư chắc tay, từng bước phát triển ổn định, mạnh mẽ.

Chủ tịch HĐQT Biwase, ông Nguyễn Văn Thiền

Để vận hành thông suốt toàn bộ mạng lưới này đã có sự đóng góp của nhiều thế hệ người lao động tại Biwase. Nhưng người chèo lái nhiều kinh nghiệm – Chủ tịch Nguyễn Văn Thiền. Ông là linh hồn và là người dẫn dắc Biwase đi lên từ xuất phát điểm rất thấp và lớn mạnh như hôm nay. Ông cũng là người định hình các bước đi, chiến lược và có các đối sách tài chính hợp lý với tư cách người đứng đầu doanh nghiệp. Đặc biệt ông cũng là người chỉ đạo, điều hành quyết liệt trong các giai đoạn bứt tốc; Thay đổi toàn bộ các hoạt động của Biwase, đưa doanh nghiệp này phát triển lên một tầm cao mới.

Có một thực tế đang diễn ra trong ngành nước là, bên cạnh một số đơn vị hoạt động khá tốt thì nhiều đơn vị cấp nước địa phương hoạt động manh mún, cầm chừng, kém hiệu quả. Ngược lại, tại Biwase quá trình này diễn ra vô cùng tập trung và hiệu quả. Có được nhiều kết quả tốt đẹp này là do người đứng đầu Biwase đã rất chịu khó học hỏi, xây dựng đội ngũ cán bộ công nhân viên hợp lý, lựa chọn công nghệ mới. Đặc biệt là nỗ lực bao phủ thị trường, ngay cả khi còn chưa có lợi nhuận vẫn làm quyết liệt.

Cấp nước an toàn lại là một nhiệm vụ khó khăn, lâu dài, tốn kém. Nước là ngành kinh doanh đặc thù rất khó đoán chính xác độ rộng thị trường hiệu quả. Thêm vào đó lại bị quản lý về nhiều mặt như giá cả, cách thức vận hành, nhiều yếu tố chi phối khác. Người làm nước sạch phải cần trang bị nhiều thứ, từ tư duy hệ thống, tầm nhìn chiến lược, hiểu biết sâu sắc đặc thù ngành, mới có thể đi đường dài, có chiến lược đúng hướng.

Nếu không có tầm nhìn sâu rộng, không có óc phán đoán chính xác, thiếu kiến thức chuyên sâu trong nghề rất dễ sai sót. Thiếu tầm nhìn, người ta cứ mãi loay hoay trong bài toán đầu tư ngắn hạn, thiếu chiến lược dài hạn, không phát triển được doanh nghiệp. Nhưng nếu đầu tư quá mức lại rơi vào tình trạng oằn mình trả nợ lãi vay khiến cho việc đầu tư trở nên thiếu hiệu quả, thậm chí rơi vào tình trạng lỗ lớn. Tầm quan trọng trong tư duy đầu tư ngành, thời cơ, tính quyết đoán trong từng thời điểm, khả năng nhìn xa trông rộng của người đứng đầu doanh nghiệp.

Tỉnh Bình Dương cũ là là thủ phủ của ngành công nghiệp của cả nước và là cứ điểm sản xuất quan trọng của nhiều tập đoàn lớn. Nhiều doanh nghiệp lớn đến đây đầu tư mang theo nhiều cơ hội và cả những áp lực đổ dồn khiến Biwase từng có thời điểm cực kỳ căng thẳng. Trách nhiệm của các đơn vị tham gia xây dựng cơ sở hạ tầng như Biwase là cực kỳ quan trọng trong việc thu hút đầu tư vào địa phương. Nhưng nhiều năm về trước, Biwase cũng giống như nhiều đơn vị khác trong ngành, gặp rất nhiều khó khăn nhất là khi tài chính và nhân sự tăng nhanh.

Thuở ban đầu chỉ vỏn vẹn 10 giếng nước ngầm, máy bơm thì “hở chút là hỏng”. Và hình ảnh nhà máy nước còn đọng lại trong tâm trí của nhiều người khi đó, là không khác nhà máy cấp nước nông thôn là mấy. Cơ sở vật chất yếu kém, nhân lực thiếu đã đẩy công ty vào tình trạng thất thoát nước lớn, có thời điểm tới 50%, thậm chí hơn. Sản xuất trong tình cảnh đó tiềm ẩn rất nhiều rủi ro, vô vàn khó khăn.

Đứng trước thực trạng đó, với tư cách là người lãnh đạo, ông Nguyễn văn Thiền đã mạnh dạn từng bước đổi mới công nghệ, vay vốn đầu tư và từng bước đưa Biwase thoát dần khỏi sự đeo bám của các loại khó khăn này. Nói thì đơn giản vài dòng như vậy, nhưng làm được thành công là con đường dài với vô vàn nỗ lực của cả một tập thể và sự hao tâm tổn sức của người đứng đầu doanh nghiệp. Họ đã cùng nhau cố gắng nhiều năm trường.

Trên thực tế, để đi được những bước đầu tiên, bao giờ cũng là giai đoạn khó khăn nhất. Nhưng khi đã đi thành đường rồi, các bước đi sau sẽ dễ dàng hơn trước rất nhiều. Với tài năng của mình, ông Thiền đã mở ra cho Biwase một không gian phát triển mới, một thời kỳ phát triển đỉnh cao ở nhiều khía cạnh.

Nhờ vào tài năng, tầm suy nghĩ khác biệt, đúng hướng, táo bạo của ông Thiền mà Biwase đã lớn mạnh không ngừng. Ông đã từng bước xác lập, tìm các bước đi thích hợp, hiệu quả và ổn định Biwase trong từng giai đoạn. Bám sát các yêu cầu của nền kinh tế địa phương, bám sát sự chỉ đạo của lãnh đạo tỉnh nỗ lực xoay hướng trong công tác đầu tư, tạo dựng nền móng vững chắc cho Biwase từng bước mở rộng năng lực và thị trường.

Lăn lộn tìm nguồn vốn đầu tư

Một trong nhiệm vụ khó khăn nhất phải kể đến đó là việc lăn lộn đi tìm nguồn vốn. Trong khi đó, thiếu vốn là lực cản rất lớn của bất kỳ doanh nghiệp nào. Đặc biệt là với doanh nghiệp ngành nước còn quan trọng hơn. Do đòi hỏi lượng vốn cực kỳ lớn, áp lực trả nợ lại dài hạn.

Nếu không cẩn thận việc đầu tư sẽ bào mòn lợi nhuận, gây ra thua lỗ, nếu tiến hành không đúng cách. Thêm vào đó, nhiều năm về trước, các công ty nước sạch thuộc doanh nghiệp công ích nhà nước nên việc gọi vốn đầu tư từ bên ngoài cho quá trình phát triển cực kỳ nan giải. Nhưng không chịu bó tay đầu hàng trước các áp lực, khó khăn này. Ông Thiền đã lao vào “trận chiến” tài chính và công nghệ với nhiều khó khăn lớn nhỏ khác nhau, tìm cách khắc phục để đi tới mục tiêu.

Ông đứng ở cả hai “thời đại” lớn của của doanh nghiệp. Lúc đầu là mở hướng bứt phá khỏi nền móng yếu kém, lạc hậu cũ, làm cho công ty đã bị chôn chân trong nhiều năm trời và cũng là tình trạng chung của toàn ngành khi đó. Lúc sau đó lại là giai đoạn bứt tốc, vượt ra “biển lớn” khi mở rộng thị trường thì sóng gió cũng không ít nhưng theo một cách khác.

Đặc biệt, cuối năm 2016, khi Biwase chính thức chuyển sang hình thức công ty cổ phần. Một năm sau, năm 2017 thì cổ phiếu của Biwase chính thức niêm yết trên sàn HOSE, đánh dấu bước ngoặt chuyển mình mới trên chặng đường phát triển. Lúc này Biwase đã thực sự lột xác và bước đi trên con đường mới, với các chiến lược đúng đắn, hiệu quả nhất. Toàn bộ thành quả cơ bản nhất của Biwase có thể nói là được xác lập từ đây.

Từ một nhà máy nước nhỏ, không có nền tảng, nhưng Biwase đã vượt qua thách thức, không ngừng vươn lên dưới sự dẫn dắt của ông Thiền và trở thành điểm sáng trong ngành. Đến nay Biwase là một mạng lưới phát triển ổn định, hiệu quả với 19 đơn vị thành viên. Doanh thu năm gần nhất, năm 2024 là 4.387 tỷ đồng, lợi nhuận sau thuế 568 tỷ đồng. Tỷ lệ thất thoát nước thấp nhất cả nước.

Trong năm 2025, Biwase đang đặt kế hoạch tổng doanh thu đạt tối thiểu 4.760 tỷ đồng (Công ty mẹ đạt tối thiểu 2.920 tỷ đồng và các công ty con là tối thiểu 1.840 tỷ đồng). Lợi nhuận sau thuế của công ty mẹ và các công ty con tối thiểu 640 tỷ đồng. Tổng công suất cấp nước toàn hệ thống Biwase lên gần 980.000 m3/ngày/đêm, cổ tức tối thiểu 13%. Đây là những con số khủng và lớn chưa từng có, nếu so sánh với các giai đoạn trước đây của chính Biwase thì mức độ tăng trưởng, độ rộng mạng lưới, sức mạnh của Biwase đã tăng trưởng rất ấn tượng.

Biwase cũng là công ty địa phương đi đầu cả nước về xử lý rác thải sinh hoạt, tạo ra nguồn nguyên liệu để sản xuất phân bón hữu cơ sinh học và tạo dựng nền kinh tế tuần hoàn ngay trong các hoạt động của hệ thống sản xuất. Góp phần quan trọng vào sự phát triển ổn định, đường hướng lớn, hợp thời, hiệu quả. Quan trọng nhất là BIWASE đã thoát khỏi “căn bệnh trầm kha” và là tình trạng chung của toàn ngành đó là, đói vốn, năm chờ ở không và không chủ động và tự quyết được các kế hoạch của mình.

Có thể có ai đó lý luận rằng, thành công của Biwase là nằm trong cơ hội chung của một địa phương phát triển công nghiệp nhanh chóng. Nên “nước nổi thì bèo nổi” thôi, chứ có gì đâu. Điều này hoàn toàn không chính xác. Trên thực tế, nếu có thuận lợi, nhưng không biết tận dụng các thuận lợi ấy để phát triển đúng hướng thì cũng không làm gì được. Huống hồ là con đường thành công của Biwase đã được chuẩn bị kỹ lưỡng rất nhiều năm về trước. Đó là quá trình tích tụ nhiều nguồn lực về cơ sở vật chất, con người và các nguồn lực nội lực khác trong nhiều năm trời. Đây không phải là chuyện “một bước lên mây”.

Những ai cho rằng, Biwase có nhiều thuận lợi, tức là chưa từng chứng kiến các khó khăn mà đơn vị này từng vấp phải hay những gì mà người đứng đầu doanh nghiệp phải từng vật lộn trong suốt một thời gian dài. Nếu không có một tấm lòng, một ý chí, tài năng và khát vọng đủ lớn thì cho dù có trăm ngàn thuận lợi bày ra trước mắt, cũng không thể nào tận dụng tốt các thuận lợi ấy, cho sự phát triển doanh nghiệp.

Chủ tịch Nguyễn Văn Thiền, người dám làm những điều khác biệt

Câu chuyện thành công của Biwase gắn liền với cái tên Nguyễn Văn Thiền đang trở thành một phần lịch sử của Biwase. Ông không chỉ là người khởi tạo nền móng cho sự phát triển của đơn vị này mà còn là người có vai trò quan trọng nhất, thúc đẩy, mở đường các cơ hội mới của Biwase. Ông cũng là người gây dựng và quy tụ được một đội ngũ lãnh đạo cốt cán, năng động, nhiệt tình. Ông còn có khả năng truyền cảm hứng và tạo sự gắn kết tập thể tốt. Ông đã tạo nên một mái nhà chung cho nhiều lớp cán bộ tài năng của Biwase trên nhiều “mặt trận”.

Với cách nghĩ, cách làm khác biệt, ông đã dám nghĩ lớn, dám làm lớn, tạo dựng cơ đồ cho Biwase lớn mạnh không ngừng. Nhìn vào tình trạng toàn ngành và nhìn vào thành công của Biwase đã chứng minh rằng, tầm quan trọng của người đứng đầu doanh nghiệp ngành thì lớn tới mức nào. Nếu không có người đủ tầm, mọi kế hoạch rốt ráo cũng chỉ là chuyện viễn tưởng, không phát triển được và mãi dậm chân tại chỗ.

Dám làm những điều khác biệt

Thời đại ngày nay, chúng ta có rất nhiều mô hình để có thể học hỏi, thay đổi và thử nghiệm và làm những điều khác biệt. Cơ hội của chúng ta rất lớn, dễ dàng thay đổi. Nhưng việc thay đổi tư duy trong ngành nước từ nhiều năm trước là cả một thách thức lớn.

Thời điểm đó, chưa có đơn vị nào trong ngành chủ động vay vốn bên ngoài, mở rộng đầu tư, nhưng Biwase và ông Thiền đã dám làm điều này, đây cũng là điều khác biệt nữa. Khi đó cũng chưa có mô hình nào để có thể học tập, làm gương, so sánh, đối chiếu, cân nhắc và tìm ra mô hình thích hợp. Tất cả mọi thứ là từ người đứng đầu phải tự mình xoay xở, mày mò, tìm ra con đường phát triển của riêng mình.

Đầu tư trong ngành nước vốn rất lớn, nhưng nếu đầu tư quá lớn sẽ chôn vùi nhiều nguồn lực, gây ra lãng phí, không thể thu hồi vốn. Nhưng nếu đầu tư tiểu tiết, phân tán, ngắn hạn lại cũng gây ra những rắc rối lớn không kém chút nào. Một khi nhu cầu cấp nước của địa phương tăng tốc, quá trình đô thị hóa diễn ra nhanh chóng, nhu cầu nước tăng cao, không lẽ cứ đào mãi vỉa hè lên làm lại từ đầu. Đây là điều rất khó khăn.

Dung hòa các yếu tố này một cách thích hợp, có các quyết định đúng hướng, vừa đáp ứng với hiện tại, vừa đủ khả năng tầm nhìn dài hạn cho tương lai, không phải là điều dễ dàng. Có giai đoạn doanh nghiệp phải biết hy sinh một số lợi ích ngắn hạn, trước mắt, cho một thị trường tập trung đủ lớn.

Trong khi Biwase, dịch chuyển những bước đầu tiên thì các công ty cấp nước lúc đó vẫn là đơn vị công ích, mang tính nhà nước, chịu sự điều tiết lớn của nhà nước, chính quyền địa phương. Nếu đầu tư tốt, doanh nghiệp được hưởng, cộng đồng được hưởng. Nhưng nếu làm sai, người đầu tiên phải gánh chịu trách nhiệm, đó chính là ông giám đốc.

Sau này, khi bước vào giai đoạn cổ phần hóa thì chuyện vay vốn mới dễ thở hơn một chút, nhưng lúc đó các quy định ngành lại cũng rất chặt. Ngành nước là ngành đổi mới tương đối muộn so với nhiều ngành khác, nhưng ngay khi bước vào thời kỳ đổi mới, có rất nhiều quy định được siết rất chặt. Đặc biệt là trách nhiệm của người đứng đầu. Nhưng Chủ tịch Nguyễn Văn Thiền đã dám làm tất cả để phát triển Biwase. Ông đã làm việc bằng cả trái tim, niềm đam mê và quyết tâm lớn. Ông đã dành toàn bộ sức lực của mình cho sự nghiệp này và dành trọn một đời gắn bó với ngành nước.

Biwase dưới sự lãnh đạo của Chủ tịch Nguyễn Văn Thiền, với tầm nhìn xa, trông rộng và sự dấn thân quyết liệt của ông đã và đang để lại một di sản lớn cho các thế hệ đi sau vận hành dễ dàng hơn rất nhiều. Ngày nay Biwase đang có được một thị trường với độ phủ rộng lớn, tập trung, chủ động hơn trong các ứng phó mang tính đặc thù ngành.

Thành công này của Biwase đến từ sự nỗ lực, quyết liệt trong cách làm, trong cách tư duy phát triển hệ thống trước đây của ông Thiền đã được đặt vào. Giúp cho Biwase có nhiều nội lực, kinh nghiệm, khả năng bứt tốc nhanh hơn trong các giai đoạn sau.

Phát triển kinh tế xanh, kinh tế tuần hoàn

Ngoài phát triển các hoạt động mang tính truyền thống, hiện Biwase còn đang đẩy mạnh các hoạt động sản xuất xanh, sản xuất tuần hoàn và mang tính bền vững.

Công ty đã đầu tư vào công nghệ thông tin, ứng dụng trí tuệ nhân tạo trong quản trị, quản lý vận hành, nâng cao hiệu quả hoạt động và giữ vững giá trị thương hiệu của doanh nghiệp. Đồng thời làm xanh hóa các hoạt động của mình một cách hiệu quả, thông suốt và chính xác hơn.

Trong công tác sản xuất, Biwase cũng tập trung rất nhiều cho các hoạt động kinh tế xanh, kinh tế tuần hoàn và áp dụng ngay từ đầu khi đầu tư dự án. Thật ra không phải bây giờ có phong trào kinh tế xanh diễn ra trên diện rộng và có sự phát động của chính phủ thì đơn vị mới tính đến mà công việc này đã được tiến hành từ nhiều năm qua.

Công ty luôn có ý thức trong việc thể hiện tinh thần trách nhiệm và sẵn sàng tính đến các phương án phát triển xanh, tuần hoàn, các hoạt động mang tính bền vững, tích hợp các biện pháp xanh hóa vào trong hệ thống. Ông Thiền cũng là người đặt nền móng cho việc xử lý rác thải hiệu quả và phát triển các sản phẩm tái chế, tuần hoàn, sạch hơn và xanh hơn.

Trong xử lý rác thải, ngay từ đầu, Biwase không sử dụng chôn lấp mà sử dụng công nghệ đốt rác. Các lò đốt rác ra tro xỉ và tro xỉ được đem đi nghiền thành bột và trộn với xi măng để sản xuất gạch xây dựng. Cứ như vậy quy trình xử lý rác thải sinh hoạt đến tro lò đốt, tất cả đều được tái sử dụng, tạo thành một chu trình khép kín, tuần hoàn, tận dụng mọi phụ phẩm để đưa vào tái chế, làm sạch môi trường một cách triệt để.

Ngoài ra cũng từ rác thải mà công ty có các sản phẩm tái chế khác như các loại rác hữu cơ được ủ làm phân bón phục vụ cho nông nghiệp. Rác nilon sẽ được tái chế; Sắt, thép, kim loại sẽ được thu gom bán phế liệu; Vật liệu xây dựng tập kết lại để sử dụng san nền; Rác khác được đốt và thu nhiệt phát điện; Bùn thải hữu cơ được sấy làm phân hữu cơ; Xỉ tro, bùn thải vô cơ được phối trộn làm bê tông, làm cấu kiện bê tông, gạch tự chèn, lát vỉa hè…vv.

Hiện nay, Biwase đang vận hành 04 dây chuyền xử lý rác với công suất 2.520 tấn/ngày, bao gồm khu tích ủ lên men hơn 100.000 m3, nhà xưởng ủ chín 56.800 m2, và sàn tích ủ 30.800 m2. Công ty có 2 nhà máy xử lý nước rỉ rác công suất 1.000 m3/ngày; 2 nhà máy đốt rác y tế công suất 16 tấn/ngày và 04 nhà máy đốt rác hỗn hợp công suất 500 tấn/ngày. Trong đó có 1 nhà máy thu nhiệt phát điện 5 MW. Hệ thống đáp ứng đủ công suất tiếp nhận toàn bộ rác sinh hoạt của tỉnh Bình Dương.

Hiện nay, Biwase cũng đã kiện toàn bộ máy, đơn vị cũng dùng phương pháp kế toán từ truyền thống sang tiêu chuẩn quốc tế hay song ngữ nhằm đáp ứng yêu cầu thông tin của các nhà tài trợ, nhà đầu tư quốc tế như: Ngân hàng Thế Giới (WB), Tổ chức Hợp tác Quốc tế Nhật Bản (JICA), Ngân hàng Phát triển Châu Á (ADB), Ngân hàng Tái thiết Đức (DEG)…Các động thái này đã và đang thực sự đang làm xanh hóa các hoạt động của Biwase, làm cho bộ máy vận hành chính xác, chất lượng và hiệu quả hơn.

Biwase dù trải qua hành trình dài nhiều thăng trầm. Nhưng với sự lãnh đạo chắc tay của người thuyền trưởng Nguyễn Văn Thiền, Biwase đã tiến những bước dài chưa từng có trong toàn bộ lịch sử tiến trình của công ty này từ trước tới nay. Thành tích của Biwase đang tạo ra thực sự là một kì tích. Những gì Biwase xác lập thành công cũng đang tạo ra sự ảnh hưởng lớn trong ngành. Tạo sự lan tỏa lớn, mang tính khích lệ các doanh nghiệp khác trong ngành tiếp tục cố gắng thay đổi, nỗ lực vươn lên, trong hành trình đổi mới sâu rộng hơn đang diễn ra trong ngành.

Hà Minh