Doanh nghiệp sản xuất xanh
Sự bùng nổ của phương tiện giao thông điện đang đòi hỏi những thay đổi căn bản trong thiết kế hạ tầng kỹ thuật tòa nhà. Do đặc thù của pin Lithium-ion là khó dập tắt bằng các phương pháp thông thường, một khi xảy ra hiện tượng mất an toàn. Việc thiết lập các tiêu chuẩn khắt khe về vị trí, phân vùng và hệ thống kỹ thuật là yêu cầu cấp thiết.
14/4/2026.
Quy hoạch vị trí và thứ tự ưu tiên.
Khu vực sạc xe điện không nên bố trí tùy tiện mà cần tuân thủ thứ tự ưu tiên để tối ưu hóa khả năng ứng cứu như.
Ưu tiên bố trí tại các khu vực hở, thông thoáng ngoài trời hoặc tại tầng trệt, gần lối ra vào của công trình.
Tránh bố trí trạm sạc tại các tầng hầm quá sâu (từ tầng hầm 2 trở xuống) hoặc các khu vực khuất, khó tiếp cận cho xe chữa cháy chuyên dụng.
Phải đảm bảo khoảng cách an toàn với các khu vực dễ cháy nổ, trạm biến áp và lối thoát nạn chính của tòa nhà.
Phân vùng và Ngăn chia an toàn.
Để kiểm soát rủi ro cháy lan, khu vực để xe và sạc điện cần được tổ chức theo mô hình phân vùng an toàn.
Sử dụng tường ngăn cháy, vách ngăn bằng vật liệu không cháy (chịu lửa ít nhất 45-60 phút) để tách biệt khu vực sạc với khu vực để xe động cơ đốt trong.
Mỗi phân vùng sạc chỉ nên chứa một số lượng trụ sạc nhất định (ví dụ: tối đa 10-12 vị trí sạc mỗi phân vùng) để kiểm soát tải trọng cháy.
Thiết kế diện tích mỗi khoang chứa xe điện phù hợp với công suất của hệ thống chữa cháy tự động tại khu vực đó.
Kỹ thuật về hệ thống điện và chiếu sáng
Hệ thống điện phục vụ sạc xe là hệ thống phụ tải lớn, cần có thiết kế riêng biệt và hệ thống độc lập.
Có mạch cấp nguồn độc lập và đảm bảo hệ thống điện cho trạm sạc phải tách rời với lưới điện sinh hoạt của cư dân, có thiết bị bảo vệ quá tải, ngắn mạch và rò điện nhạy bén.
Có hệ thống chống sét và Tiếp địa, do các trụ sạc thường có linh kiện điện tử nhạy cảm, hệ thống chống sét lan truyền và hệ thống tiếp địa phải đạt tiêu chuẩn kỹ thuật nghiêm ngặt để tránh cháy nổ do xung điện.
Chiếu sáng khẩn cấp và đảm bảo độ rọi tại khu vực sạc ngay cả khi mất điện lưới để hỗ trợ việc di dời phương tiện hoặc cứu hộ.
Hệ thống PCCC chuyên biệt cho xe điện
Các thiết bị chữa cháy thông thường đôi khi không hiệu quả với cháy pin xe điện, vì vậy cần bổ sung:
Hệ thống chữa cháy tự động: Ưu tiên sử dụng hệ thống phun sương áp lực cao hoặc các loại bình chữa cháy chuyên dụng cho pin Lithium.
Hệ thống thông gió hút khói: Khu vực sạc trong hầm phải có hệ thống hút khói cưỡng bức độc lập, đảm bảo khói độc không lan vào buồng thang bộ hoặc các tầng phía trên.
Cảm biến nhiệt và khói: Lắp đặt mật độ cao các đầu báo cháy tại ngay phía trên các vị trí sạc để phát hiện sự cố sớm nhất có thể.
Nên có quy định đối với Khu vực đổi Pin và tủ đổi pin
Khu vực đổi pin là nơi có mật độ năng lượng cực cao, do đó yêu cầu còn khắt khe hơn như là các tủ đổi pin tự động phải có khả năng tự động ngắt điện khi phát hiện sự cố nhiệt và có tích hợp sẵn module chữa cháy tại chỗ bên trong tủ.
Vị trí lắp đặt tủ đổi pin cũng không nên lắp tại các lối thoát nạn. Cần đặt tại nơi có khả năng giải nhiệt tốt, có thể xử lý kịp thời. Tránh hàm sâu và các thiết bị cứu hộ, cứu nạn không vào tới được.
Việc áp dụng các quy chuẩn kỹ thuật đồng bộ không chỉ giúp bảo vệ tài sản, tính mạng cho cư dân tại các chung cư hiện hữu và xây mới, mà còn tạo nền tảng vững chắc cho lộ trình chuyển đổi xanh. “An toàn phải đi trước một bước” chính là nguyên tắc cốt lõi khi tích hợp hạ tầng xe điện vào không gian sống hiện đại.
Thành Nguyễn.
