Doanh nghiệp sản xuất xanh
Dự kiến sàn giao dịch carbon Việt Nam sẽ vận hành thử nghiệm vào cuối năm 2025, hướng tới vận hành chính thức và kết nối quốc tế từ năm 2029.
29/7/2025
Cuối năm nay, dự kiến sàn giao dịch carbon sẽ được vận hành thử nghiệm tại Việt Nam. Ảnh minh hoạ: TTXVN
Tại Diễn đàn Net Zero Việt Nam 2025 với chủ đề “Thị trường carbon trong kỷ nguyên mới” do Viện Tư vấn phát triển (CODE) tổ chức ở Hà Nội vào ngày 18-7, ông Nguyễn Tuấn Quang, Phó Cục trưởng Cục biến đổi khí hậu, cho biết:
Bộ Nông nghiệp và Môi trường đang xây dựng Nghị định về trao đổi quốc tế kết quả giảm phát thải khí nhà kính và tín chỉ carbon. Các bộ, ngành liên quan đang khẩn trương xây dựng hành lang pháp lý và hạ tầng kỹ thuật, phấn đấu vận hành thử nghiệm thị trường carbon vào cuối năm 2025, TTXVN đã đưa tin
Việt Nam vì thế đang gấp rút hoàn thiện hành lang pháp lý và hạ tầng kỹ thuật để vận hành thử nghiệm sàn giao dịch tín chỉ carbon vào cuối năm 2025, hướng tới mục tiêu phát thải ròng bằng 0 (Net Zero) vào năm 2050.
Bộ Tài chính cũng đã trình Thủ tướng Chính phủ dự thảo Nghị định quy định về tổ chức và hoạt động của sàn giao dịch carbon trong nước.
Sàn sẽ vận hành tương tự sàn chứng khoán, với hai loại hàng hóa chính gồm: hạn ngạch phát thải khí nhà kính và tín chỉ carbon.
Tín chỉ carbon là loại “giấy phép phát thải” tương đương 1 tấn CO₂ hoặc khí nhà kính khác, có thể giao dịch, chuyển nhượng và hủy bỏ.
Trong khi đó, Bộ Tài nguyên và Môi trường cũng đang soạn thảo Nghị định về trao đổi quốc tế kết quả giảm phát thải và tín chỉ carbon, dự kiến trình Chính phủ trong năm nay. Các động thái này nhằm thiết lập cơ chế giao dịch xuyên biên giới phù hợp với các tiêu chuẩn quốc tế, đặc biệt là Điều 6 của Thỏa thuận Paris vào cuối năm nay.
Việt Nam hiện có khoảng 150 dự án phát thải sạch (CDM), đã phát hành gần 40,2 triệu tín chỉ carbon và tham gia giao dịch quốc tế. Việt Nam cũng nằm trong nhóm bốn quốc gia có số dự án CDM đăng ký nhiều nhất thế giới, chỉ sau Trung Quốc, Ấn Độ và Brazil.
Tại Hội nghị lần thứ 26 các bên tham gia Công ước khung của Liên Hợp Quốc về biến đổi khí hậu (COP26), Thủ tướng Chính phủ đã cam kết đạt phát thải ròng bằng 0 (Net Zero) vào năm 2050 với sự hỗ trợ về tài chính và công nghệ từ cộng đồng quốc tế. Ngay sau COP26, Thủ tướng đã ban hành Đề án thực hiện các cam kết này.
Đề án này tập trung vào năm nhóm giải pháp chính nhằm đạt mục tiêu Net Zero gồm Chuyển đổi năng lượng, sử dụng năng lượng tiết kiệm và hiệu quả, phát triển rừng và các hệ sinh thái, thu hồi và lưu trữ carbon, định giá carbon và phát triển thị trường carbon.
Về mặt pháp lý, Thủ tướng Chính phủ cũng đã phê duyệt Đề án phát triển thị trường carbon ngày 24/1/2025.
Theo lộ trình, từ nay đến năm 2028 sẽ là giai đoạn vận hành thử nghiệm, trước khi thị trường chính thức đi vào hoạt động và kết nối toàn cầu từ năm 2029.
Hệ thống đăng ký quốc gia về tín chỉ và hạn ngạch carbon cũng đang được xây dựng, nhằm đảm bảo minh bạch và quản lý tập trung.
Ngày 9/6/2025, Chính phủ cũng đã ban hành Nghị định số 119/2025/NĐ-CP sửa đổi, bổ sung Nghị định 06/2022/NĐ-CP. Nghị định mới điều chỉnh lộ trình vận hành thị trường carbon và quy định chi tiết cơ chế giám sát, báo cáo, kiểm chứng khí nhà kính, tạo nền tảng pháp lý cho việc hình thành và vận hành sàn giao dịch carbon.
Theo Bộ Tài chính, sàn giao dịch carbon sẽ quản lý các tín chỉ phát hành theo tiêu chuẩn trong nước và quốc tế, bao gồm các tiêu chuẩn uy tín như Gold Standard, Verra, và các cơ chế theo Điều 6.2 và 6.4 của Thỏa thuận Paris.
Việc thúc đẩy phát triển thị trường carbon được đánh giá là cấp thiết, trong bối cảnh Việt Nam đẩy mạnh cam kết khí hậu và tiến tới cơ chế định giá phát thải, một công cụ quan trọng để kiểm soát ô nhiễm, khuyến khích chuyển đổi xanh, tăng trưởng xanh và thu hút đầu tư quốc tế.
